Tabela - właściwości
Tekst opracowany z wykorzystaniem sztucznej inteligencji. Zasady i ograniczenia
| zagadnienie | opis |
| Jadalny czy nie? | Młode okazy w postaci jaj są jadalne, mają smak ziemisto-rzodkiewkowy. Dojrzałe okazy mają nieprzyjemny zapach i są niejadalne. |
| Sezon | Latem i jesienią. |
| Występowanie | Pospolity w Polsce, występuje na całej półkuli północnej w strefie klimatu umiarkowanego. Rośnie w lasach, parkach i zaroślach. |
| Wygląd | Biały lub kremowy kolor. Owocnik początkowo kulisty lub jajowaty, później wyrasta z niego trzon z główką przypominającą kształtem smardz. |
| Rozmiar | Wysokość trzonu 10-30 cm, średnica główki do 15 cm. |
| Właściwości | Wydziela nieprzyjemny, cuchnący zapach przywabiający muchy. |
| Zastosowanie w kuchni | We Francji i Niemczech uważany za przysmak, spożywany na surowo lub w marynacie, dodatek do kiełbas. |
Sromotnik smrodliwy najłatwiej rozpoznać po charakterystycznym nieprzyjemnym zapachu. Jest on tak intensywny, że wyczuwalny nawet z daleka. Zapach zwabia muchy, które roznoszą zarodniki grzyba.
Młode okazy mają postać białego lub kremowego jaja ukrytego w ziemi. W środku znajduje się zalążek przyszłego owocnika. Gdy jajo pęka, wyrasta z niego biały, walcowaty trzon z główką na szczycie. Pokryta jest ona zielonkawą, galaretowatą masą zawierającą zarodniki. Muchy zjadają tę masę, roznosząc zarodniki.
Sromotnik smrodliwy rośnie w lasach, parkach i zaroślach na terenie całej Polski. Jest dość pospolity. Nie występuje tylko w wyższych partiach gór.
Ciekawostki
- Ze względu na nieprzyjemny zapach w 1983 r. sromotnik został objęty w Polsce ochroną gatunkową. W 2004 r. ochronę zniesiono ze względu na jego pospolitość.
- Dawniej wierzono, że sromotnik wyrasta w miejscach, gdzie odbywały się czary i sabaty czarownic.
- Młode okazy bywają mylone z jadalnymi purchawkami. Różnią się od nich budową osłony jaja.
- Wyciąg z tego grzyba może być pomocny w leczeniu zakrzepicy.
Podsumowanie
Sromotnik smrodliwy to dość pospolity w Polsce gatunek grzyba o bardzo charakterystycznym wyglądzie i intensywnym, nieprzyjemnym zapachu. Młode okazy przed rozerwaniem osłony jaja są jadalne i mają łagodny smak. Dojrzałe egzemplarze ze względu na odór już nie. Kiedyś uważany za grzyba trującego, dziś wiadomo, że jest bezpieczny.
Przeczytaj też
Atlas grzybów
Sromotnik fiołkowy
Sromotnik fiołkowy (Phallus hadriani) - grzyb występujący na wybrzeżach Bałtyku. Jest gatunkiem rosnącym w Polsce na piaszczystych, suchych…
Atlas grzybów
Mądziak psi - grzyb o niezwykłym wyglądzie i zapachu
Mądziak psi (Mutinus caninus) to niezwykle ciekawy i oryginalnie wyglądający grzyb z rodziny sromotnikowatych. Ma charakterystyczny stożkowaty…
Atlas grzybów
Okratek australijski Clathrus archeri - fascynujący grzyb kwiatowca w Polsce
Okratek australijski, inaczej kwiatowiec australijski, to bardzo rzadki w Polsce gatunek grzyba o charakterystycznym, kwiatopodobnym wyglądzie…